آیا برگزاری مراسم اعدام در استادیوم های ورزشی متوقف میشود؟
سه شنبه, ۲۸ام دی, ۱۳۹۵
اعتصاب غذا؛ خشونتی قانون گذارانه
سه شنبه, ۲۸ام دی, ۱۳۹۵
روحانی در دوران پس از رفسنجانی
شنبه, ۲۵ام دی, ۱۳۹۵
رئیس جدید سازمان سیا: ایرانی ها استاد تقلب کردن هستند
جمعه, ۲۴ام دی, ۱۳۹۵
بسیج ایران درصدد گسترش فعالیت در منطقه و داخل ایران است
جمعه, ۲۴ام دی, ۱۳۹۵
آیا نیکلاس مادورو از قدرت کنار خواهد رفت؟
پنج شنبه, ۲۳ام دی, ۱۳۹۵
دشواری های مردی که از اتهام نقض تحریم های ایران تبرئه شد
پنج شنبه, ۲۳ام دی, ۱۳۹۵
پالمیرا و حلب، استفاده از کارت داعش

علی افشاری – تحولات اخیر میدانی در سوریه دریچه ای برای فهم استفاده از کارت داعش توسط بشار اسد و متحدان منطقه ای و جهانی آن است. ارتش سوریه با کمک بمباران هوایی روسیه و عملیات نیرو های ویژه آن، حزب الله لبنان و تحرکات نظامی و اطلاعاتی جمهوری اسلامی ایران توانست منطقه شرق حلب را تسخیر نموده و مخالفان مسلح را وادار به ترک آنجا کند. شبکه تلویزیونی دولتی روسیه ۲۴ برای اولین باری تصاویری از فعالیت نیرو های نظامی ویژه روسیه در خاک سوریه منتشر کرد که مشغول بمبگذاری، ترور مخالفان و حملات هدفمند هستند. این اقدام آگاهانه تمایل روس ها به اعلام افزایش نفوذ خود در سوریه را نشان می دهد.

در تلگرام بخوانید

بازپس گیری حلب بعد از چهار سال بزرگترین موفقیت دولت سوریه در طول بیش از پنج و سال نیم جنگ داخلی این کشور مصیبت زده است. این موفقیت بیشتر از آنکه مرهون برنامه ریزی و تمهیدات نظامی ، لجستیک و سیاسی ائتلاف حامی بشار اسد باشد، محصول تغییر سیاست ترکیه و انفعال غرب و بخصوص دولت آمریکا است. باراک اوباما عملا نظاره گر جلو آمدن بشار اسد با تشدید حملات هوایی فاقد تفکیک نظامی و شهروند عادی و محاصره سنگین شهر با جلوگیری از ورود غذا و دارو به شهر بود. در واقع بی رحمی و نادیده گرفتن تمامی قوانین بین المللی به عنوان ابزار اصلی حلقه بشار اسد، ولادیمیر پوتین، سید علی خامنه ای و سید حسن نصرالله موقعی توانست آخرین مقاومت مخالفان مسلح سوری در حلب را بشکند، که انتخاب دونالد ترامپ به عنوان چهل و پنجمین رئیس جمهور آمریکا، روند عقب نشینی دولت آمریکا و به نظاره نشستن میدان داری روسیه در سوریه را تکمیل ساخت. غلط نیست اگر گفته شود، در تحلیل آخر حلب را دولت آمریکا در عمل تقدیم به بشار اسد و متحدانش کرد. سخنان جان کری در خصوص دعوت روسیه وسوریه به رعایت الزامات دیپلماتیک بعد از پیروزی در حلب در این خصوص روشنگر است! فهم اینکه چگونه از نیرویی که با قساوت و ارتکاب جنایت در بالاترین سطح خود پیروزی بدست آورده است، می توان انتظار خویشتن داری بعد از پیروزی داشت، اگر ناممکن نباشد، بسیار دشوار است. اسد ودولت های خارجی همسو این سخنان کری را مستقل از خواست وی به عنوان چراغ سبزی برای ادامه دادن عملیات بدون وجود مانع غرب تعبیر می کنند.

به موازات تسخیر حلب، داعش توانست دوباره شهر باستانی پالمیرا را به کنترل خود در آورد. این رویداد فقط همزمانی تصادفی را نشان نمی دهد، بلکه فرصتی مناسب برای درک دوباره این واقعیت است که داعش هدف اصلی بشار اسد و حکومت های ایران و روسیه نیست. آنها از کارت داعش و دیگر گروه های اسلام گرای افراطی استفاده کرده و می کنند تا پروژه تثبیت بشار اسد و جلوگیری از تحول سیاسی در سوریه را جلو ببرند. بر خلاف تبلیغات پر هیاهوی روس ها، ماموریت اصلی این کشور در سوریه مبارزه با داعش نبود، بلکه هدف قرار دادن مخالفان میانه رو و همکاری میدانی با اسد و جمهوری اسلامی ایران و حزب الله لبنان برای حفظ بشار اسد و جریان حاکم بر سوریه بود.

وقتی داعش پالمیرا را در ماه مارس سال جاری میلادی از دست داد، دولت روسیه مدعی اثرگذاری کماندو های روسی در این رویداد شد. حال معلوم نیست روس ها چه موضعی در خصوص تسخیر مجدد پالمیرا توسط داعش می گیرند! روسیه ابتدا ظاهرا بر تفکیک مخالفان سوریه تاکید می کرد اما رصد کردن مواضع آنها و بخصوص گام های عملی شان در سوریه و راهبرد بازسازی اقتدار روسیه تزاری در عصر پسا شوروی آشکار می ساخت که این برخورد آنها تاکتیکی است و نظر مثبتی به انتقال قدرت در سوریه ندارند و حداکثر اصراری بر حفظ شخص بشار اسد ندارند و تداوم حاکمیت حزب بعث سوریه و تضمین حضور استراتژیک روسیه مسئله اصلی از دید آنها است.

اینک همزمانی فتح حلب و از دست دادن پالمیرا ضمن اینکه بار دیگر بطلان ادعاهای همسان سازی کلیت مخالفان سوری با تروریسم را نمایان می سازد، این واقعیت را برجسته می سازد که تقویت موضع بشار اسد در سوریه به معنای تضعیف تروریسم و مهار افراط گرایی نیست. البته تمرکز ارتش سوریه بر حلب فرصت را برای تحرکات داعش مساعد ساخت اما تفاوت اولویت ها نشانگر پیچیدگی خاص رابطه دولت سوریه و داعش است. این رابطه پیچیده نمونه ای گویا و روشنگرانه از مناسبات دو خصم است که چگونه به بقای یکدیگر کمک می کنند. رشد داعش در سوریه و عراق فضای جدیدی را در جنگ داخلی سوریه پیش آورد. برنده اصلی این پیشروی حکومت سوریه و حامیان خارجی اش جمهوری اسلامی و دولت روسیه بودند که راهبرد تغییر مبارزه با مشی استبدادی حکومت سوریه به ضرورت مبارزه با تروریسم را دنبال می کردند. از ابتدای شروع جنبش اعتراضی مردم سوریه که تا چند ماه مسالمت آمیز بود، سیاست دولت سوریه متهم کردن جنبش اعتراضی به فعالیت های تروریستی برای توجیه سرکوب خشونت آمیز دولتی بود.

داعش برای حکومت اسد تا کنون بیش از آنکه تهدید باشد، فرصت بوده است. گزارش های متعددی از همکاری های مقطعی بین دولت سوریه و داعش وجود دارد. وقتی ارتش سوریه برای بار نخست پالمیرا را از کنترل داعش آزاد کرد، گزارش های معتبری منتشر شد که نشان می داد این اتفاق در اثر هماهنگی بین این دو نیرو رخ داده و منازعه جدی بین آنها بوقوع نپیوسته است. اکنون داعش در حال پیشروی در استان حمص است و چندین میدان نفتی و گازی را تصاحب کرده است. این اتفاق در شرایطی که شمارش معکوس برای آزاد سازی کامل موصل آغاز شده است، فرصت بزرگی برای تقویت بنیه مالی وبازسازی تشکیلاتی و تجهیزاتی به این گروه افراطی می دهد.

اگرچه فتح حلب متغیری است که معادلات سوریه را بیشتر به به نفع اسد تغییر می دهد. منتها این واقعیت را باید در نظر گرفت که رویداد یادشده لزوما به معنای پایان جنگ داخی سوریه و بازتولید حکمرانی اسد بر تمامی قلمرو سوریه نیست. اما با توجه به جایگاه کلیدی شهر حلب که متاسفانه بر اثر سیاست های غلط دو طرف و بخصوص بمباران گسترده ارتش سوریه به ویرانه ای بدل شده است، انتظار می رود پیشروی ارتش سوریه در دیگر مناطق تحت کنترل مخالفان مسلح در میان مدت ادامه یابد. این روند نتیجه موازنه قوای داخلی در سوریه نیست. بلکه محصول عدم تعادلی است که در جبهه منطقه ای و بین المللی بوقوع پیوسته است.

جنگ در سوریه مدت ها است جهانی و منطقه ای شده است. اما در سال گذشته به تدریج کشور های همسو با مخالفان و بخصوص ترکیه و غرب از صحنه کنار کشیده اما متحدان خارجی اسد فعال تر از قبل در منازعات نظامی و میدانی حضور دارند. در واقع تغییر در آرایش خارجی جنگ داخلی سوریه و بخصوص آثار روانی و سیاسی پیروزی ترامپ در انتخابات ریاست جمهوری آمریکا معادلات را به نفع بلوک اسد، پوتین، خامنه ای و حسن نصرالله تغییر داده است. حفظ بشار اسد در راس هرم قدرت بیش از پیش جنبه خارجی پیدا کرده و اینک علاوه بر دولت های روسیه، ایران و تا حدودی عراق، متکی به سیاست های غرب و دولت ترکیه نیز شده است که بر خلاف خواست اولیه شان سیاست هایی را دنبال می کنند که پسامد عملی آن تقویت موضع بشار اسد است.

 

دیدگاه بگذارید

avatar
wpDiscuz